De 7 belangrijkste eigenschappen van succesvolle leiders

pinguin leadership

Succesvolle leiders zijn net zo vaak bescheiden of autoritair als gewone medewerkers en waar de ene leider succesvol is door autoritair te zijn, is de andere dat door bescheiden te zijn.”Wat we in andere mensen zien, en hoe we daarover oordelen, zegt ook veel over onszelf, zoals blijkt uit deze prikkelende anekdote:

‘Vertel me eens wat over de mensen in uw huidige organisatie?’ vroeg de manager die kandidaten selecteerde voor een belangrijke leidinggevende functie. ‘Ze waren laagopgeleid en lui’, antwoordde de kandidaat. ‘Ik moest ze constant in de gaten houden want als ik even niet keek, probeerden ze het bedrijf een hak te zetten of pikten ze iets mee. Ze communiceerden op een waardeloze manier, verzetten zich tegen iedere verandering en dachten eigenlijk alleen aan zichzelf.’ ‘Wat jammer!’ zei de manager. ‘Wij hebben dezelfde types hier. Het lijkt me dus geen baan die bij u past.’

Zodra de tweede kandidaat zat, kreeg zij dezelfde vraag. ‘O, het waren fantastische mensen’, zei ze. ‘Ook al ging de communicatie niet altijd vlekkeloos, ze waren absoluut gemotiveerd om de samenwerking te laten slagen. En vanaf het moment dat we elkaar goed hadden leren kennen, hielpen ze elkaar voortdurend, ook bij noodzakelijke veranderingen.’ ‘Mooi!’ zei de manager, ‘want dat is hetzelfde type mensen dat u hier zult aantreffen als u bij ons begonnen bent.’ (Bron: BMC Groep in ´Het smalle pad´)

UBS Kieswijzer

Of medewerkers dus goed zijn en goed presteren, bepaal je als manager voor een belangrijk deel zelf door de bril waarmee je naar je medewerkers kijkt. Kijk je met een positieve of negatieve blik ofwel door een roze of zwarte bril? Medewerkers voelen het door hun management gehanteerde mensbeeld feilloos aan en reageren hierop overeenkomstig.
Om daar wat meer handen en voeten aan te geven heb ik de eigenschappen van succesvolle leiders opgesomd aan de hand van een boekje van Stephan Covey.

Stephen Covey

Na een uitgebreide karakterstudie van succesvolle leiders, beschrijft Stephen R. Covey 7 eigenschappen die succesvolle mensen gemeen hebben. Hieronder leggen wij je uit hoe je deze 7 eigenschappen direct in jouw praktijk kunt toepassen.

Eigenschap 1: Wees proactief

Ben je als mens reactief, dan laat je jouw leven vaak bepalen door je omgeving. Is het mooi weer dan voel je je goed; behandelt iedereen je goed, en voel je je ook goed! Jouw gevoelens worden als het ware bepaald door anderen waardoor je jezelf afhankelijk maakt. Ons gedrag is afhankelijk van ónze beslissingen, niet van onze omstandigheden. Wees proactief en laat je leiden door je eigen waarden. Weet waaraan je behoefte hebt en heb oog voor de realiteit. Succesvol zijn begint wanneer je accepteert dat je niet overal greep of invloed op hebt, en richt je tegelijkertijd op datgene waarop je wél invloed hebt. 

Wat is nu het verschil tussen reactieve taal en proactieve taal?

Reactieve opmerkingen zijn:

  • Ik kan er niets aan doen.
  • Zo ben ik nu eenmaal.
  • Ik moet dit of dat.
  • Als ik maar…

Proactieve opmerkingen zijn:

  • Ik kan het ook anders aanpakken.
  • Laat ik eens kijken of er alternatieven zijn.
  • Ik bepaal zelf mijn gevoelens.
  • Ik kan kiezen.
  • Ik geef daaraan de voorkeur.

Eigenschap 2: Begin met het einde voor ogen

Een goede manager hoeft niet per definitie een goede leider te zijn. Het eerste waar een leider naar kijkt is waar hij vanuit moet gaan, een manager denkt vooral in resultaten. In de dingen goed doen (resultaat) staat efficiëntie centraal – een focus van een manager. In de goede dingen doen (visie) staat effectiviteit centraal – een focus van een leider. Als bedrijf heb je méér aan zaken die wel effect hebben, dan efficiënte zaken die géén effect hebben. Het bedrijf heeft leiders nodig die inzien of het gehele bedrijf nog wel de juiste koers bevaart. Richt je daarom op het (eind)doel en visualiseer dit. Hoe beter je dit kunt, des te makkelijker je het (eind)doel zult bereiken. Weet waar je heengaat, zodat je beter begrijpt waar je nu bent en je stappen kunt zetten in de juiste richting.

Het is eenvoudig om jezelf te bedriegen door een drukbezet leven te leiden. Actief zijn is iets anders dan effectief zijn.

Een van de effectiefste manieren om te beginnen met het einde voor ogen is het schrijven van een persoonlijke missie. Daarin schrijf je wie je wilt zijn en wat je wilt doen. Het gaat over de waarden en principes die daarbij horen.

Eigenschap 3: Belangrijke zaken eerst!

Maak een keuze in 1 van de 3 onderstaande reacties als er werk op je afkomt:

  • DOEN: Besluit om het werk zelf te doen wanneer het belangrijk is voor je einddoel.
  • DELEGEREN: Besluit om het werk over te dragen aan een ander als het niet belangrijk is, maar wel bijdraagt aan het einddoel. Richt je hier op het resultaat en niet op de methode. Hierdoor geef je de ander de kans om de aanpak zelf te bepalen – dat maakt de ander betrokken en tevens verantwoordelijk voor de resultaten.
  • DUMPEN: Als het werk niet bijdraagt aan het einddoel, zeg dan duidelijk ‘nee’.

Eigenschap 4: Denk win-win

Deze eigenschap gaat over het win-win denken. Hiervoor moet je een beroep doen op de unieke menselijke kwaliteiten zelfbewustzijn, voorstellingsvermogen, geweten en onafhankelijke wil. Je moet bereid zijn van elkaar te leren, elkaar te beïnvloeden en iets voor elkaar over te hebben. Daarom kun je je deze eigenschap alleen eigen maken op basis van de principes van interpersoonlijk leiderschap. Daar zijn visie, initiatief, zekerheid, sturing, wijsheid en kracht nodig.

De kwaliteit van datgene dat je geeft, bepaalt de kwaliteit van datgene dat je zult ontvangen. Ga uit van overvloed, dat er genoeg is voor iedereen. Win-Win denken en handelen vraagt om moed en overdenking, vertrouwen en oprechtheid.

Valkuilen die win-win situaties in de weg zitten:

  • Uit zijn op macht, aanzien en positie (je creëert een verliezer)
  • Te aardig gevonden willen worden (je creëert je eigen verlies)
  • Gevoelens van revanche, wraak etc (je creëert alleen maar verliezers)

Eigenschap 5: Eerst begrijpen… dan begrepen worden.

Stel je oordeel uit totdat je echt een goede diagnose hebt. Luisteren is de belangrijkste kwaliteit binnen communicatie. Luisteren is niet hetzelfde als horen. Als je luistert, leer je iets. Luister om de ander echt te willen begrijpen. Voorkom dat je alleen luistert om een antwoord te kunnen geven of om ondertussen je antwoord voor te bereiden. Leer vooral te luisteren met je ogen en je hart. Hiermee stel je jezelf open voor beïnvloeding door de ander. Om invloed uit te kunnen oefenen, moet u zelf beïnvloedbaar zijn. Hiermee creëer je goodwill en vergroot je jouw invloed.

Eigenschap 6: Synergie

Synergie is een hogere vorm van samenwerking. Bij gewoon samenwerken heb je één persoon en nog één persoon, dat is samen twee delen. Bij synergie is de interactie tussen de personen ook een deel op zich. Een bijzonder deel, dat tot mooie resultaten kan leiden. Bij synergie is één en één drie. Of acht, of honderd. Het is ongelooflijk waar creativiteit en communicatie toe kunnen leiden. In zo’n situatie hebben mensen aan een half woord genoeg.

Een leider durft het aan om niet te weten waar contact met anderen toe zal leiden. Hij/zij laat een gevoel toe van avontuur, onvoorspelbaarheid, opwinding én het heilige geloof dat het tóch iets oplevert. Wanneer je op die manier durft te werken, dan ben je in staat om onderlinge verschillen en visies, van mensen en collega’s om je heen, op juiste waarde te schatten. Het vergt echter moed en vertrouwen om de controle over te geven aan het creatieve proces en de wederzijdse afhankelijkheid daarin.

Eigenschap 7: Houd de zaag scherp

In het bos is een boswachter aan het zagen. Hij zaagt zich suf. ‘Hoe lang bent u al bezig?’ vraag je. ‘Meer dan vijf uur,’ antwoordt hij. ‘En ik ben kapot. Dit is superzwaar!’. ‘Maar… waarom stopt u niet even om de zaag weer scherp te maken?’, vraag je. ‘Dan gaat het een stuk sneller.’ De boswachter antwoordt: ‘Daar heb ik geen tijd voor, ik moet nog veel te veel zagen…’

De zaag scherp houden heeft betrekking op het onderhoud en de verbetering van het beste instrument dat je hebt: jezelf. Hierbij gaat het om het onderhoud op vier dimensies:

  • Lichamelijke vaardigheden: beweging, voeding, stressbeheersing.
  • Spirituele vaardigheden: streven naar duidelijke waarden, toewijding, studie en meditatie.
  • Geestelijke vaardigheden: lezen, visualiseren, plannen, schrijven.
  • Sociaal-emotionele vaardigheden: dienstbaarheid, empathie, synergie, innerlijke zekerheid.

Een succesvolle leider onderhoudt zijn vaardigheden op het gebied van zijn lichaam en zijn geestelijke, emotionele en sociale gesteldheid. Ontwikkel zo jouw zelfbewustzijn en creëer tegelijkertijd een zuiver geweten. De vorming van een zuiver geweten is voor iemand die echt proactief en effectief in het leven staat – net zo onmisbaar als de ontwikkeling van spierkracht voor een topatleet.

Auteur: PenbImprovement.

Dit artikel verscheen eerder op ManagmentCareer.nl